Bron: Historische Projecten Hardenberg

De sluis- en brugwachterswoning bij de keersluis in de Lutterkerkdijk was vroeger veelal bekend onder de naam van woning no. 14 der Dedemsvaart en was gelegen aan de zuidzijde van het kanaal. Het was een stenen gebouw met rieten dak met een lengte van 13.50 meter en een breedte aan de voorgevel van 4.50 meter en aan de achtergevel van 7 meter. Het gebouw bevatte een woonvertrek, met inbegrip van bedsteden, kasten en portaal, en een achterhuis of deel waarin koestal en privaat en een klein keldertje. De woning is in 1853 gebouwd op een perceel grond in de zgn. Vaste Oosterslagen in het Collendoornerveen. De woning werd betrokken door de opzichter.

Uit het proces-verbaal van openbare verpachting van eigendommen van de Provincie Overijssel van 16 december 1853 blijkt dat Harm Dommerholt, wonende te Stad Hardenberg, als eerste de brugwachterswoning mocht pachten voor tachtig gulden per jaar. De woning lag bij de ophaalbrug over het keerschut in de Lutterkerkdijk, aan het hoofd van de Dedemsvaart, met het gebruik van een gedeelte van de zuidwal van het kanaal, gelegen ten oosten van het keerschut tussen de woning van Kollen en de Vijfëlsbrug in dien zuidwal, met een oppervlakte van ongeveer een bunder grond. De pachter stelde Egbert Jan Dommerholt en Hendrik Graauwert, beiden wonende te Gorssel in Gelderland, aan als borgen (HCO, toegang 25, inv.nr. 8951).

De Provinciale Overijsselsche en Zwolsche courant van 18 december 1857 bevat deze advertentie:

De Gedeputeerde Staten van Overijssel doen te weten dat op vrijdag den 15 januarij 1858, in een der localen van het provinciaal bestuur te Zwolle, bij inzate en opbod, de openbare verpachting voor den tijd van zes jaren, ingaande 1 mei 1858, zal plaats hebben van de volgende provinciale eigendommen, gelegen aan de Dedemsvaart en derzelver zijtakken: Een woning en grond, bij de ophaalbrug no. 9 in den Lutterkerkdijk, gemeente Ambt Hardenberg, benevens het genot van bruggeld en het gebruik van een gedeelte van den vaartswal, thans in huur bij Dommerholt.

Dommerholt huurde de woning tot 1 mei 1858, met het genot van bruggeld en het gebruik van een gedeelte van de vaartswal. Peter Dekker volgde hem op vanaf 1 mei 1858 tot in ieder geval 1 mei 1864. Hij was in 1846 te Nieuwleusen gehuwd met Johanna van Lingen.

In 1864 ging het om de verpachting van een woning en grond bij de ophaalbrug no. 9, sectie A-1554. De hoogste bieder was Hermannus Tebberman te Gramsbergen, voor 42 gulden per jaar. Hij was in 1855 te Gramsbergen gehuwd met Antje Krikke. Bij de verpachtingen van 1876 en 1882 was Tebberman ook de hoogste bieder.